100 actieve huisartsen, de "Club van Honderd", die met elkaar communiceren via een mailinglist nemen stelling. Huisartsenzorg is dagzorg, betaalde zorg en teamwork. Ze roepen hierbij alle huisartsen in Nederland op het Manifest 2004 te ondertekenen.
Als ondertekenaars van dit Manifest 2004 richten wij ons tot onze collega-huisartsen, onze beroepsorganisatie - de Landelijke Huisartsen Vereniging- de zorgverzekeraars en tot de politieke beleidsmakers en volksvertegenwoordigers in den Haag.
Maar allereerst richten wij ons tot de burgers die in onze praktijken staan ingeschreven, die tot nu toe konden rekenen op een vrije toegang tot de huisartsgeneeskundige zorg. Wij willen deze burgers informeren over de toekomst van hun huisartsenzorg.
Wij huisartsen willen de komende jaren onze energie, kennis, kunde en inventiviteit blijven inzetten om de neergaande spiraal in het aanbod van huisartsenzorg om te buigen. Maar daar is meer voor nodig dan alleen ònze goede wil ……………………..
Door voortdurende onderinvestering in het verleden en hardnekkige onwil bij politiek en zorgverzekeraars om dit te herstellen, is er nu een tekort aan beschikbare huisartsenzorg. Ook de nieuwe plannen van de huidige minister van Volksgezondheid Hoogervorst, dragen sterk bij aan de verloedering van de huisartsenzorg: de citroen wordt verder uitgeknepen. Er wordt van uitgegaan dat huisartsen, voor een te krap en gefixeerd budget, steeds meer zorg kunnen leveren.
Toch willen wij ons zorgaanbod zoveel mogelijk op peil houden, zonder in te boeten aan kwaliteit. Wij kunnen bijdragen de voorwaarden te realiseren waaronder jonge collega’s kunnen starten. Voorwaar-den waaronder zittende huisartsen hun werk aantrekkelijk blijven vinden en oudere collega’s hun praktijk langer voortzetten. Daarom willen wij u het volgende laten weten:
I Huisartsenzorg = dagzorg
Wij moeten onze aandacht en energie vooral richten op het behoud van Huisartsendagzorg. Daar ligt onze belangrijkste taak. De huisartsenpraktijk is de plek waar continue en persoonlijke zorg wordt geboden. Bij een 50 tot 60-urige werkweek in eigen praktijk en bij het dalende aantal huisartsen dat beschikbaar is voor het werk op de huisartsenpost, is deelname aan avond-, nacht en weekenddiensten niet langer verantwoord. Het kabinet vindt daarbij de huisartsenzorg buiten kantoortijd ook veel te duur en voert daarom forse bezuinigingen door, onder de leus “efficiencykorting”, op het exploitatiebudget van de huisartsenposten. Medische spoedgevallen in de eerstelijn in ANW (avond, nacht en weekend) kunnen naar onze visie, beter opgevangen worden door samenwerkende disciplines binnen een SEH-organisatie (Spoed Eisende Hulp): eerstelijns spoedartsen, ambulancepersoneel en ziekenhuis EHBO-afd.
Deelname van huisartsen dient daarbij zeker een rol te spelen vanwege hun ruime ervaring in het beoor-delen van acute gezondheidsproblemen in de eerstelijn. Deelname op facultatieve basis en in dienst van de gecentraliseerde SEH-organisatie: voor die huisartsen die dat willen en in staat zijn avond-, nacht- en weekenddiensten te doen.
Wij bepleiten dat de huidige huisartsenposten, zorgverzekeraars, ziekenhuizen en ambulancediensten het komende halfjaar de nachtdienst voor spoedeisende medische hulp reorganiseren zodat deze per 1 juli 2004 niet meer gebaseerd is op de inzet van de huisartsenpraktijkhouders. Daarbij zijn wij bereid onze deelname aan de nachtdiensten op de huisartsenposten tot 1 juli a.s. voort te zetten.
Vervolgens zullen wij onze beschikbaarheid voor de spoedeisende medische zorg in de avonduren gaan beëindigen. Ook deze avondzorg kan volledig in handen komen van de gereorganiseerde SEH, de instelling voor medische zorg buiten kantooruren, zodat ook de door de minister verlangde efficiency wordt gerealiseerd.
II Huisartsenzorg = betaalde zorg
Allerlei taken zijn de afgelopen jaren door ziekenhuizen, overheid en andere medespelers in de zorg, zonder een daarbij passende financiering, op het bordje van de huisarts gelegd. In deze categorie van tot nu toe ongehonoreerde zaken en taken, vallen oa:
transmurale zorgtaken of verplaatste ziekenhuiszorg (projecten waarbij ziekenhuistaken worden doorgeschoven naar de huisarts ea eerstelijns werkers)
informatieverstrekking aan AWBZ gerelateerde zorgproducten
administratieve controles of formulieren t.b.v. verzekeringsmaatschappijen zoals voor ziekenver-voer, hulpmiddelen, paramedische verwijzingen
alle verstrekkingen die buiten de standaardpakketpolis vallen
alle verstrekkingen die onder allerlei aanvullende polissen en zorgarrangementen vallen
verklaringen voor het CBS en Burgerlijke Stand bij overlijden
enquêtes, onderzoeksactiviteiten voor lokale, landelijke overheid
bevolkingsonderzoek, zoals uitstrijkjes, zonder marktconforme honorering
De komende maanden vindt verdere inventarisatie plaats van zaken die niet tot de gehonoreerde medi-sche genees- en heelkunde behoren. Zaken die daarom òf teruggegeven worden aan de hulpvrager (overheidsinstantie, gezondheidszorginstelling of patiënt) òf die tegen een gepast tarief in de huisartsen-praktijk als ‘extra’ kunnen worden aangeboden. Een zakelijke beoordeling van de kostprijs van het werk dat de huisarts levert, maakt duidelijk wat de vragende partij (patiënt, zorgverzekeraar, overheidsinstelling) de aanbieder (huisarts) voor medische zorg en diensten dient te betalen. Wij zullen de komende tijd tevens duidelijkheid verschaffen over de aard en de omvang van het pakket aan zorg en diensten dat wij tegen de huidige, gefixeerde overheidstarieven, nog zullen leveren.
Instanties die blijven uitdragen dat vrijwel alle zorg van de huisarts ‘gebruikelijke zorg’ is en dus automatisch (verplicht) geleverd zal worden, zullen desnoods via juridische weg bestreden worden. Wij schromen daarbij niet het Europese Hof van Justitie te Straatsburg, ònze rechten en ònze ‘gebruikelijke’ vrijheid als ondernemer en burger ter beoordeling voor te leggen.
III Huisartsenzorg = teamzorg
Naast de huisarts, de praktijkassistente zullen ook andere gekwalificeerde medewerkers de huisartsenpraktijk moeten ondersteunen om de komende jaren al de noodzakelijke zorg te kunnen blijven bieden. In de grote steden vraagt dat echter om andere oplossingen dan op het platteland. Huisartsenzorg moet nabij, persoonlijk en vertrouwd blijven. Daar ligt de basis en de kracht van de efficiëntie van deze zorg.
Elke huisarts is nodig. Parttime werkers, fulltime praktijkhouders, net afgestudeerden en senioren. Door het aanbieden van investeringsfaciliteiten met minder risico, kunnen jonge huisartsen in staat gesteld worden zich als praktijkhouder te vestigen. Met een gericht seniorenbeleid kunnen oudere huisartsen binnenboord gehouden worden ten behoeve van de dagzorg. Zo kan de eerstelijns medische zorg door een lastige periode worden heen geholpen.
De beroepsgroep zelf kan de huidige problemen in de huisartsenzorg efficiënt en zonder veel administratieve ballast oplossen. Daarbij gelden enkele strikte voorwaarden waaraan voldaan moet worden.
Praktijken moeten financieel en personeel gefaciliteerd worden om open te kunnen blijven. Om beschikbaar te zijn, primair voor huisartsendagzorg in de buurt, voor de eigen patiënten, zo mogelijk ook voor burgers die nu nog zonder huisarts zitten.
Een gegarandeerde en adequate financiering voor concrete investeringsprojecten. Om meer ondersteunend personeel in dienst te kunnen nemen, voor HOED-vorming (huisartsen-onder-één-dak), voor noodzakelijke, bouwkundige aanpassingen in de praktijk, voor ICT-investeringen, voor kleinschalige waarneemprojecten buiten de grote steden.
Wij zullen inzicht verschaffen in de investeringsbudgetten die nodig zijn om praktijken aan te passen aan de (toekomstige) vergrote zorgvraag met minder huisartsen. Van zorginnovatie kan echter alleen maar sprake zijn indien een gedegen, structurele financiering van de huidige praktijkkosten inclusief personeelskosten voorafgaat aan een adequaat niveau van investeringsbudgetten. Implementatie van de aanbevelingen van de commissie Tabaksblat is daarbij zeer urgent en één van de voorwaarden.
Vanaf het moment dat aan deze financiële voorwaarden door overheid e/o zorgverzekeraars wordt voldaan, zijn wij huisartsen in staat toegankelijkheid, continuïteit en kwaliteit van huisartsenzorg te verbeteren en aan te passen aan de vraag naar zorg bij de bevolking.
De FIOD/ECD heeft huisarts Hans Ruiter van de Club van Negen vandaag gehoord om vast te stellen of hij een economisch delict heeft gepleegd door voor avond-, nacht- en weekenddiensten 60 euro per uur in rekening te brengen. Lees verder...
Club van 9 gaat blijft gaan voor het 60 euro tarief
donderdag 22 mei 2003
Zoals bekend voeren negen IJmondse huisartsen (Club van Negen) sinds 1 januari actie voor betere arbeidsomstandigheden tijdens de avond-, nacht-, en weekenddiensten.
Daarbij vragen zij € 60 per uur, een bedrag wat eigenlijk al vorig jaar was toegezegd in onderhandelingen maar nooit is geëffectueerd.
Door de demissionaire status van het kabinet kon de Landelijke Huisartsen Vereniging nog geen vuist maken.
Ondanks dreigementen van het CTG dat de negen huisartsen in overtreding waren, hebben zij inmiddels de eerste drie maanden volledig uitbetaald gekregen door de Stichting Huisartsenposten (SHAP) in Haarlem.
Per 1 april wilde de SHAP niet meer meedoen aan deze actie.
De Club van Negen is echter gewoon doorgegaan met nota’s te sturen per maand met het zestig euro tarief, inclusief het uur tussen 17 en 18 uur. Dit uur werken Nederlandse huisartsen voor niets in de huisartsenposten ondanks meerdere protesten.
Vorige week ontvingen de negen huisartsen tot hun verbazing € 2100 op hun rekening als voorschot (eigenlijk “naschot”) voor het 1e kwartaal 2003, terwijl zij al betaald waren met het hogere tarief. Waarschijnlijk een vergissing van de financiële administratie van de SHAP.
De Cv9 heeft daarop direct gereageerd met een aangetekende brief naar de SHAP waarin het uitbetaalde bedrag van € 2100 wordt beschouwd als een voorschot op de nota’s met het € 60 tarief van april en mei.
Tot nu toe is daarop nog geen reactie ontvangen.
J.A. Ruiter, huisarts te Heemskerk
Namens de Cv9
Ondersteun de huisartsen in IJmond die vechten voor het behoud van het huisartsen vak. Indien u akkoord gaat met onderstaande stellingen dan kunt u een mail sturen naar één van de initiatiefnemers en ondersteund zo hun actie.
Bent U voor het behoud van de huisartsenzorg in Nederland? Bent u voor een rechtvaardige honorering van huisartsen? Bent u alle regeltjes en betutteling door overheid en zorgverzekeraar zat? Wilt u een contract met zorgverzekeraars waarin u ook inspraak heeft? Bent u voor een seniorenbeleid en een zwangerenregeling voor de ANWD? Vindt u dat huisartsgeneeskundige zorg op de HAP aan Noni’s en passanten gehonoreerd mmdient te worden? Vindt u dat u ook betaald moet worden tussen 17 en 18 uur voor het verrichten van ANWD? Vindt u dat wij een goed functionerende HAP hebben die kwalitatief goede huisartsenzorg in .....ANW verleent en dat dit zo moet blijven? Vindt u dat de huisartsen zich moeten laten horen om te protesteren tegen de dreigende .....teloorgang van de huisartsenzorg in Nederland? Vindt u dat de Club van 9 samen met de SHAP-KAM een duidelijk signaal naar de .....zorgverzekeraar en overheid uitdraagt? Kunt u de Cv9 en de SHAP-KAM met uw stem ondersteunen
Uw gegevens gaan tot 11 februari naar: J.A. Ruiter, huisarts, Pieter Acker 34 1965 ST Heemskerk E-mail:
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
Artikelen 01.02.'03 Huisartsenprobleem wordt komende tijd nog nijpender Noord -Hollandsch Dagblad - In de IJmond zullen de komende jaren zeker tien huisartsen stoppen met hun praktijk vanwege pensioen of door burn-out vanwege de hoge werkdruk 31.01.'02 Antwoorden op kamervragen van het Kamerlid Arib over de actie van huisartsen in IJmond VWS - Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Arib (PvdA) over de actie van huisartsen in IJmond De Minister van Volksgezondheid, mr. A.J. de Geus Welles of nietes: 60 euro voor de ANW LHV login Negen huisartsen in IJmond werken sinds 1 januari in de Huisartsenpost op basis van waarnemerschap, voor een tarief van 60 euro per uur. Hans Ruiter is een van hen en hij meent dat dit een doorbraak kan zijn naar een meer realistisch uurtarief voor de ANW-diensten 30.12.'02 Hoger tarief huisartsen IJmond ‘mag niet’ Medisch Contact - Het is toch verbazingwekkend hoe het politieke spel wordt gespeeld. In de rubriek ‘NieuwsReflex’ staat een bijdrage waarin het CTG De dreigende teloorgang van de huisartsenzorg 17.01.'03 Hoger tarief huisartsen IJmond ‘mag niet’ Medisch Contact - De constructie van negen huisartsen om zich voor 60 euro per uur te laten inhuren door hun huisartsenpost in de regio IJmond, mag volgens het College Tarieven Gezondheidszorg (CTG) niet 13.01.'03 Oproep aan lijsttrekkers en Tweede Kamerleden Ik maak mij ongerust. Ik, een huisarts uit Heemskerk, een van de “stoute jongens” uit de klas in de IJmond, bemerk dat er bij de politiek vrijwel geen enkele aandacht is voor de ontwikkelingen in de zorg 30.12.'02 Akkoord Huisartsen, acties van de baan In feite komt het er op neer dat de negen huisartsen weliswaar stoppen met hun ingeroosterde ANWD per 1 januari, maar dat zij direct weer als waarnemer worden ingehuurd door de SHAP voor 60€ per uur 27.12.'02 Conflict huisartsen en Achmea muurvast - Noord Hollands Dagblad 24.12.'02 Huisartsen IJmond 'lopen voorop' met actie - Trouw Reactie CTG op Huisartsen IJmond betreffende stoppen met ANW-diensten per 01.01.'03 10.12.'02 Reactie CTG op Huisartsen IJmond betreffende stoppen met ANW-diensten per 01.01.'03 Naar aanleiding van het artikel 'Huisartsen IJmond stoppen met anw-diensten' op de website van Medisch Contact van 4 december 2002, waarin u uitgebreid geciteerd wordt, constateren wij dat u onjuist en onvolledig bent geïnformeerd over de feiten en besluitvorming ten aanzien van de ANW-vergoedingen. Daarom brengen wij het volgende onder uw aandacht
Hans Nobel (53), huisarts in Alphen aan den Rijn, is een van de aanvoerders van de Club van 100. Een kritisch groepje huisartsen dat op internet discussieert over de Nederlandse huisartsenzorg `die naar de sodemieter gaat`. Een jaar geleden opgericht uit onvrede over de slappe houding van de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) en `leugenaar` Els Borst.
- De Club van 100 leden? ,,We zijn geen club met leden. We zijn een beweging, een virtuele discussiegroep op internet. Met een stuk of honderd artsen zijn we vorig jaar begonnen het beleid van de LHV, de overheid en zorgverzekeraars aan de kaak te stellen.`` - Wat doet de LHV verkeerd? ,,Deed. Want tot onze vreugde is er inmiddels een aantal collega`s uit de hoek van de Club in het LHV-bestuur opgenomen. Het oude bestuur was niet professioneel genoeg. De voorzitter was een huisarts uit het Noorden die, voordat zij `s avonds dienst draaide, nog even moest onderhandelen met Hans Wiegel, het kanon van Zorgverzekeraars Nederland. Dat zijn natuurlijk geen verhoudingen. Nu zit er een professioneel bestuur onder leiding van een ervaren topmanager uit het bedrijfsleven. Het oude bestuur was te passief, te weinig doortastend. De LHV kreeg van de minister en de verzekeraars alle hoeken van de kamer te zien zonder enig resultaat.`` - Wat is er mis met de huisartsenzorg? ,,Wat is er mis als er nu al 500.000 Nederlanders zonder huisarts zitten? Binnen een paar jaar zijn dat er vier, vijf miljoen. Jonge artsen kunnen geen geld krijgen voor hun praktijkvestiging en ouderen haken af. Dan zijn het loze woorden als de opgestapte minister Bomhoff van Volksgezondheid zegt dat elke burger recht op zorg heeft. De artsen die er nog zijn, werken onder enorme druk. Die druk is zo groot, dat acht procent van de dokters met burn-out thuis zit. Veertig procent zit in de gevarenzone. Door de uitval zijn de arbeidsongeschiktheidspremies de laatste tijd tot vierhonderd procent gestegen. Ik betaal nu zo`n 10.000 euro per jaar, dat was 2300. Op zich geen punt. Elke normale ondernemer rekent dat in de prijzen door, maar dat mogen wij niet. Wij moeten dat uit eigen zak betalen. Alsof je tegen Shell zegt: Je mag best benzine verkopen, maar je mag niet meer dan vijftig cent per liter vragen. Bekijk het effe, zegt Shell dan terecht.`` - Nog meer misstanden? ,,Jazeker. We krijgen niet het honorarium waar we op papier recht op hebben en onze praktijkkosten worden niet voldoende vergoed. De huisartsen zitten in een Stalinistisch loonmodel waarbij het politbureau bepaalt wat we verdienen. Verder zijn we boos over de vergoedingen voor de diensten die we na kantoortijden draaien. Voor `s avonds, `s nachts en in het weekeinde werken, kregen we jarenlang zes gulden per uur. Een vakkenvuller van Albert Heijn krijgt meer. En niemand die de verantwoordelijkheid neemt. De overheid zegt: `Haal je geld maar bij de zorgverzekeraars.` Maar die zeggen: `We mogen niks doen.` De huisarts wordt gewoon besodemieterd.`` - Jullie hebben toch vorig jaar gestaakt? ,,Ja, maar dat heeft vooral toezeggingen opgeleverd die Borst voor het merendeel weer heeft ingetrokken. Echt, er is geen minister geweest die zo onbetrouwbaar is als zij. De vergoeding voor werken na kantoortijden is omhooggegaan tot 45 euro per uur - als je in een huisartsenpost samenwerkt - en zou per 1 januari moeten stijgen tot 65 euro. Tenminste, dat was de bedoeling. Of dat doorgaat, is nog maar de vraag.`` - Heeft Borst niet beweerd dat jullie je om niks druk maken omdat de huisartsen er de afgelopen jaren genoeg geld bij hebben gekregen? ,,Ik was erbij toen ze in de Tweede Kamer zei dat we niet moesten zeuren, omdat we er de laatste drie jaar 60.000 euro bij hadden gekregen. Pure leugens en demagogie. Er is zo`n zeventig miljoen euro voor huisartsenposten gekomen, maar daar krijg ik geen cent van. Er is geld gekomen voor uitbreiding van het aantal opleidingsplaatsen, maar daar koop ík geen brood voor. Borst heeft ons afgeschilderd als een stelletje geldwolven.`` - Wat verdient u eigenlijk? ,,Ik heb geen financiële problemen. Dat komt doordat mijn vrouw ook huisarts is en wij meer uren maken dan een gemiddelde praktijk. Maar ik hoor verhalen over artsen die nog geen 20.000 euro per jaar overhouden. Harde getallen over de inkomens van artsen zijn er niet. Niemand loopt snel met z`n geldproblemen te koop. Er is ook geen onderzoek naar gedaan.`` - Komt het allemaal niet vanzelf goed met de huisartsen als de overheid zich meer terugtrekt en de zorgverzekeraars meer de regie in de zorg in handen krijgen, zoals de bedoeling is? ,,Nee, dat wordt een fiasco. Kiezen voor de zorgverzekeraars is kiezen voor het marktdenken. En daar is de Club van 100 tegen. Zorg verlenen heeft niets te maken met marktprincipes.`` - Want waar leidt dat toe, mededinging in de zorg? ,,Moet ik dan als een bedrijf mijn verliesposten eruit gooien? Moet ik dan zeggen: `Bejaarden, allochtonen, chronisch zieken, gaat u maar, want u kost mij te veel.` Daar ben ik toch geen huisarts voor geworden? Concurrentie in de zorg slaat nergens op.`` - Waarom willen politici en het ministerie dan toch zo graag meer concurrentie in de zorg? ,,Omdat ze er geen verstand van hebben. De politiek verkoopt toch geen waarheden? Die verkoopt praatjes. Het moet allemaal komen van de zorgverzekeraars? Maar die hebben echt niet zoveel op met zorg. Het gaat hen om het verkopen van producten. Als ik een zorgverzekeraar bel, word ik doorverbonden met de afdeling schade. Wat voor hen schade is, heet bij mij zorg. Effectieve zorg voor hen is goedkope zorg, voor mij is dat zorg waar de patiënt beter van wordt. Bovendien werken huisartsen al heel goedkoop. Wij lossen als poortwachter voor de zorg zelfstandig negentig procent van alle gezondheidsvragen en -klachten op voor maar drie procent van het hele zorgbudget in Nederland.`` - Jullie stonden te juichen toen het Paarse kabinet bij de verkiezingen werd weggestemd, maar kraakten de zorgnota van Borsts opvolger Bomhoff, een van de grootste criticasters van Paars. Is het dan nooit goed? ,,Wij hebben het Nederlandse volk gefeliciteerd met het wegstemmen van Paars. Onze leus was: `Stemmen op Paars kan uw gezondheid ernstig schaden.` Maar wat Bomhoff wilde, was onvoldoende om de problemen aan te pakken. Het recht op zorg, waar hij z`n mond vol van had, was niet meer dan een lege luchtballon.`` - Wie moet de nieuwe minister van volksgezondheid worden? ,,Misschien wel CDA`er Siem Buijs, een oud-huisarts uit Goes. Hij begrijpt meer dan wie ook het belang van de huisarts voor de Nederlandse gezondheidszorg. Maar eigenlijk heeft het niet zoveel zin om namen te noemen. Toen Borst kwam, zeiden we: `Fantastisch, iemand uit de zorg.` Toen Bomhoff kwam, zeiden we: `Fantastisch, een econoom.` Als Buys komt, zeggen we: `Hoera, een huisarts.` Maar uiteindelijk is politiek altijd een vrij ondoorzichtig spel waarin een inhoudelijk debat vaak ontbreekt. Ook tegen minister Buys gaan we zeggen dat de gezondheidszorg instort als de huisarts niet normaal wordt betaald.`` - Komen er nieuwe acties? ,,Veel huisartsen denken er sterk over om per 1 januari te stoppen met `s avonds, `s nachts en in het weekeinde te werken als er niet een goede vergoeding voor deze diensten komt.`` - Dus als er dan `s nachts een patiënt belt voor noodhulp zegt u: `Sorry, bel maar 112?` ,,Zou kunnen, ja.`` - Het is toch moeilijk voor te stellen dat een dokter een patiënt in nood niet meer wil helpen? ,,Maar die houding van ooh-dat-doen-ze-toch-niet is het prostitueren van onze professionele ethiek. Deze vorm van uitbuiting is al zo lang gaande. Dat moet ophouden. Er is geen ander beroep te vinden waarbij iedereen ervan uitgaat dat je er altijd bent. De Arbeidstijdenwet is voor huisartsen buiten werking gesteld. Als de commerciële jongens van de zorgverzekeraars en de gladde politici misbruik blijven maken van onze beroepsopvatting en niks doen, stoppen we er straks om vijf uur mee. Ze kunnen de boom in met de 24-uurs zorgverplichting voor huisartsen als daar geen vergoeding voor een gezonde praktijkvoering tegenover staat.`` Roelf Reinders Club van 100: www.huisartsvandaag.nl
ALPHEN- De Alphense huisartsenpraktijk van Hans Nobel en zijn partner is van plan met ingang van januari uit de avond-, nacht-, en weekenddiens-tregeling van de Huisartsenpost (HAP) te stappen. Nobel is voornemens deze stap te zetten wanneer er niets verandert aan de manier waarop de extra diensten voor huisartsen worden geregeld en vergoed. De huisartsen willen wel extra diensten draaien, zegt Nobel, maar alleen uit vrije wil. Ze willen af van de gewoonte dat huisartsen 24 uur per dag, en 7 dagen in de week beschikbaar moeten zijn.
Het is niet meer van deze tijd dat een huisarts 24 uur per dag, 7 dagen in de week, verantwoordelijk is voor de zorg aan patiënten. Huisartsen worden voor de avond-, nacht- en weekenddiensten die ze draaien bovenop hun dagtaak, slecht betaald. Hun toch al niet geringe dagtaak lijdt onder de zware nachtdiensten. De artsen zijn aan handen en voeten gebonden door een overheid die niet bereid is voldoende te investeren in de gezondheidszorg van mensen. Het is daarom de hoogste tijd voor krachtige maatregelen om het steeds ongunstiger wordende tij te keren, vindt de Alphense huisarts Hans Nobel. Hij zwengelt namens de Club van 100, een groep verontruste huisartsen, de discussie aan over de groeiende onvrede onder de artsen.
VUILINSBAK ,,Huisartsen worden hoe langer hoe meer de vuilnisbak van de zorg. Wij mogen het opknappen als er problemen zijn in de thuiszorg, de verpleeghuiszorg, door de lange wachtlijsten, de groeiende groep oudere patiënten. Er komen steeds minder huisartsen die steeds méér moeten doen. Nu al heeft een half miljoen geen huisarts meer. Binnen vijf tot zeven jaar is dat zo met één op de drie Nederlanders. Nobel zou graag zien dat de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) donderdag op de ledenvergadering duidelijk stelling neemt om de overheid en de zorgverzekeraars in beweging te brengen. Op verschillende plaatsen in het land hebben diverse huisartsen al actie ondernomen: zij eisen dat per 1 januari hun honorarium beter wordt geregeld en hun praktijkkosten worden gecompenseerd. Wanneer dat niet het geval is, doen ze niet meer mee aan de avond-, nacht- en weekenddiensten in de huisartsenpost. De huisartsenpraktijk van Nobel en zijn partner gaat hier ook toe over als het nodig is. Nobel legt uit waarom zij bereid zijn deze stap te nemen.
INTENSIEF ,,Een huisarts werkt gemiddeld al 60 uur per week. Het is een prachtige baan, maar erg intensief. Zelf is hij in februari met ziekteverlof gestuurd. Nergens is wettelijk bepaald dat wij daarbovenop nog eens honderden uren per jaar extra diensten moeten draaien, maar dat gebeurt nog wel, uit gewoonte. Die stamt uit een tijd dat een patiënt een arts 's avonds of 's nachts alleen bij ernstige gezondheidsproblemen raadpleegde. Vanaf de jaren vijftig kreeg je waarneem-groepen, waarin je 600 uur per jaar extra diensten draaide. Toen dat niet genoeg bleek, en het consumentisme dergelijke nooddiensten steeds meer ging belasten, moest er een nóg grotere structuur komen: de huisartsenpost. Dit lijkt een verlichting te geven, maar: het zijn zeer intensieve diensten. Je kent je patiënten niet. Nachtdiensten hebben een negatief effect op de dagdienst daarna.'' Jarenlang draaiden de artsen de extra diensten voor 15 gulden per uur, dat is nu sinds kort opgetrokken naar 45 euro. ,,Dat lijkt een enorme verbetering, maar voor zo'n bedrag kun je nog geen installateur laten komen!'' Het steekt de artsen enorm dat ze wel vrij ondernemer zijn, daar ook de steeds zwaarder wordende lasten van dragen, maar van de overheid niet hun werkelijke kosten in rekening mogen brengen. Willen ze uitbreiden en investeren, om het steeds toenemende huisartsentekort op te vangen, dan kan dat niet. Ze krijgen er van de overheid geen faciliteiten voor. Ook in Alphen speelt dit probleem: ,,Huisarts Eradus is gestopt, er is geen opvolger. Mensen betalen premie, maar kunnen niet terecht bij een huisarts. Dat moet dan opgevangen worden met 'vliegende keeps'? Dat heeft toch niets meer met huisartsenzorg te maken?'' Een teken aan de wand is volgens Nobel ook dat een huisarts die zich ergens wil vestigen, van de bank maar al te vaak nee te horen krijgt wanneer hij om een investeringskapitaal vraagt. ,,Het beroepsrisico is te groot! Het is ze te riskant. Starters komen er dus haast niet meer, en aan de andere kant stappen hoe langer hoe meer oudere artsen er vervroegd uit. Mede omdat ze de verplichting om die extra diensten te draaien, niet meer aankunnen.''
STAATSKAS De artsen vinden het moeilijk te verteren dat de overheid alleen maar oog lijkt te hebben voor de staatskas tbv het nageslacht en niet voor de gezondheidszorg voor de mensen van nú. ,,Wij als huisartsen betalen zelf mee aan het in stand houden van de eerste lijnszorg aan de patiënten, het komt uit ons eigen honorarium. Wat we er aan de ene kant bij krijgen, wordt er aan de andere kant afgehaald, bijvoorbeeld in de vorm van enorm hoge premies en praktijkkosten. Dat is toch vreemd? Je zou eens aan een machinist moeten vragen of die het billijk vindt dat de kosten voor nieuwe treinstellen van zijn eigen salaris worden afgehaald.....'' Wat de getergde Nobel en zijn collega's willen, is de zorgplicht van de arts opsplitsen in de dagelijkse zorgtaak en de avond-, nacht- en weekenddienst. ,,Dat wil niet zeggen dat artsen geen extra diensten willen draaien, maar dan wel op basis van vrijwilligheid. Als men van onze kennis en kunde gebruik wil maken, kan dat: tegen een passend honorarium.'' Nobel zegt dat zijn praktijk een daad wil stellen en uit de dienstverlening aan de huisartsenpost in Alphen wil stappen. Of zij navolging krijgen van andere collega's in de stad en regio, weet hij niet. ,,Ieder moet dat voor zichzelf uitmaken. Maar één ding weet ik wel: als elke huisarts hetzelfde doet als wij, hebben we snel een volstrekt andere situatie en stijgt de kans dat de huisartsenzorg voor zoveel mogelijk mensen beschikbaar blijft.''
De verplichting om 24 uur per dag verantwoordelijk te zijn voor het verlenen van zorg, is voor huisartsen niet meer vanzelfsprekend. In Noord-Holland doet een kleine groep huisartsen na 1 januari niet meer mee met de centraal geregelde avond- en weekenddiensten.
'Wie zegt dat we buiten de normale werktijden verplicht zijn zorg te verlenen?' Deze vraag is steeds vaker aan de orde onder huisartsen, zegt W. Schopman uit Oisterwijk, zelf huisarts en tevens voorzitter van het huisartsendistrict Midden-Brabant. Aan de andere kant: met de komst van de nieuwe huisartsenposten is behoorlijk wat werkdruk van de schouders genomen, zegt de Veghelse huisarts F. van Campen. "Je draait wel je diensten, maar je hoeft niet meer zoals vroeger telkens uit je bed." Veel huisartsen in Nederland willen af van de verplichte avond-, nacht- en weekeindediensten. In IJmond in Noord-Holland hebben negen huisartsen besloten om per 1 januari volgend jaar hun dienstverlening aan de huisartsenposten op te schorten. J. Kingma, huisarts in Uden, is lid van de Club van 100 die de discussie over de positie en de honorering van de huisarts wil aanzwengelen. "Het wordt al vijftig jaar als normaal gezien dat je als huisarts 24 uur per dag in de weer bent. Maar ondertussen is de maatschappij ontzettend veranderd. Oké, er zijn centrale huisartsenposten maar dan nog zijn er alleenstaande huisartsen met kinderen die voortdurend oppas moeten regelen, er zijn huisartsen van wie de partner ernstig ziek is en er zijn senioren die het gewoon niet meer op kunnen brengen. Het wordt onderhand een medische dienstplicht."
In de regio Tilburg zijn 'genoeg' huisartsen die er ook zo over denken, aldus Schopman. "Het blijft een hot item. De centrale huisartsenposten hebben geleid tot een reductie van de werklast. De huisartsen zijn daar ook blij mee, maar je moet toch je diensten draaien. Ik hoor steeds vaker huisartsen zich afvragen of ze daartoe wel verplicht zijn." Huisartsen moeten nu naast hun reguliere werk ongeveer 300 uur per jaar stand-by zijn op een centrale post. Voorheen was dat 1200 uur per jaar. Om die reden, en ook omdat een aantal zaken beter is geregeld dan vroeger, is de invoering van de centrale posten goed gevallen bij huisartsen, zegt Van Campen, voorzitter van de districtsvereniging Brabant-Noordoost. "Het is niet zo dat iedereen het altijd even leuk vindt om 's-avonds en 's-nachts te werken, maar wat me opvalt is dat collega's op de centrale posten met groot plezier hun werk doen. Ik denk dat het om een kleine groep artsen gaat die af wil van de verplichting. Ik heb er een omgekeerd gevoel bij: de nieuwe regeling zorgt er juist voor dat je privé gemakkelijker je dingen kunt regelen. Vroeger moest je regelmatig een heel weekeinde dienst doen, nu heb je ook diensten, maar het gaat om blokken van acht uur. En het voordeel is dat je nooit meer uit bed hoeft, je hebt dienst of niet."
Vergoedingen
Dat veel huisartsen toch ontevreden blijven, heeft volgens Schopman ook te maken met de vergoedingen voor de extra diensturen. Een huisarts krijgt 45 euro per uur voor werk buiten kantooruren. Een waarnemer krijgt 65 euro. Het verschil moet de huisarts die wordt waargenomen zelf bijleggen. De honorering wordt donderdag besproken tijdens de bestuursvergadering van de Landelijke Huisartsen Vereniging. De LHV heeft begrip voor de kritische standpunten over de 24-uurs-zorg, maar vindt het te vroeg voor actie.
10 DECEMBER 2002 - GEZOND & WEL - De Club van 100 leden? ‘We zijn geen club met leden. We zijn een beweging, een virtuele discussiegroep op internet. Met een stuk of honderd artsen zijn we vorig jaar begonnen het beleid van de LHV, de overheid en zorgverzekeraars aan de kaak te stellen.‘.
Wat doet de LHV verkeerd?
‘Deed. Want tot onze vreugde is er inmiddels een aantal collega‘s uit de hoek van de Club in het LHV-bestuur opgenomen. Het oude bestuur was niet professioneel genoeg. De voorzitter was een huisarts uit het noorden die, voordat zij ‘s avonds dienst draaide, nog even moest onderhandelen met Hans Wiegel, het kanon van Zorgverzekeraars Nederland. Dat zijn natuurlijk geen verhoudingen. Nu zit er een professioneel bestuur onder leiding van een ervaren topmanager uit het bedrijfsleven. Het oude bestuur was te passief, te weinig doortastend. De LHV kreeg van de minister en de verzekeraars alle hoeken van de kamer te zien zonder enig resultaat.‘
Wat is er mis met de huisartsenzorg?
‘Wat is er mis als er nu al 500.000 Nederlanders zonder huisarts zitten? Binnen een paar jaar zijn dat er vier, vijf miljoen. Jonge artsen kunnen geen geld krijgen voor hun praktijkvestiging en ouderen haken af. Dan zijn het loze woorden als de opgestapte minister Bomhoff van Volksgezondheid zegt dat elke burger recht op zorg heeft. De artsen die er nog zijn, werken onder enorme druk. Die druk is zo groot, dat acht procent van de dokters met burn-out thuis zit. Veertig procent zit in de gevarenzone. Door de uitval zijn de arbeidsongeschiktheidspremies de laatste tijd tot vierhonderd procent gestegen. Ik betaal nu zo‘n 10.000 euro per jaar, dat was 2300. Op zich geen punt. Elke normale ondernemer verrekent dat in de prijzen door, maar dat mogen wij niet. Wij moeten dat uit eigen zak betalen. Alsof je tegen Shell zegt: ‘‘Je mag best benzine verkopen, maar je mag niet meer dan vijftig cent per liter vragen‘‘. ‘‘Bekijk het effe‘‘, zegt Shell dan terecht.‘
STALINISTISCH
Nog meer misstanden?
‘Jazeker. We krijgen niet het honorarium waar we op papier recht op hebben en onze praktijkkosten worden niet voldoende vergoed. De huisartsen zitten in een stalinistisch loonmodel waarbij het politbureau bepaalt wat we verdienen. Verder zijn we boos over de vergoedingen voor de diensten die we na kantoortijden draaien. Voor ‘s avonds, ‘s nachts en in het weekeinde werken, kregen we jarenlang zes gulden per uur. Een vakkenvuller van Albert Heijn krijgt meer. En niemand die de verantwoordelijkheid neemt. De overheid zegt: ‘‘Haal je geld maar bij de zorgverzekeraars.‘‘ Maar die zeggen: ‘‘We mogen niks doen.‘‘ De huisarts wordt gewoon besodemieterd.‘
Jullie hebben toch vorig jaar gestaakt?
‘Ja, maar dat heeft vooral toezeggingen opgeleverd die Borst voor het merendeel weer heeft ingetrokken. Echt, er is geen minister geweest die zo onbetrouwbaar is als zij. De vergoeding voor werken na kantoortijden is omhooggegaan tot 45 euro per uur - als je in een huisartsenpost samenwerkt - en zou per 1 januari moeten stijgen tot 65 euro. Tenminste, dat was de bedoeling. Of dat doorgaat, is nog maar de vraag.‘
Heeft Borst niet beweerd dat jullie je om niks druk maken omdat de huisartsen er de afgelopen jaren genoeg geld bij hebben gekregen?
‘Ik was erbij toen ze in de Tweede Kamer zei dat we niet moesten zeuren, omdat we er de laatste drie jaar 60.000 euro bij hadden gekregen. Pure leugens en demagogie. Er is zo‘n zeventig miljoen euro voor huisartsenposten gekomen, maar daar krijg ik geen cent van. Er is geld gekomen voor uitbreiding van het aantal opleidingsplaatsen, maar daar koop ík geen brood voor. Borst heeft ons afgeschilderd als een stelletje geldwolven.‘
HOORNDOL
Wat verdient u eigenlijk?
‘Ik heb geen financiële problemen. Dat komt doordat mijn vrouw ook huisarts is en wij meer uren maken dan een gemiddelde praktijk. Maar ik hoor verhalen over artsen die nog geen 20.000 euro per jaar overhouden. Harde getallen over de inkomens van artsen zijn er niet. Niemand loopt snel met z‘n geldproblemen te koop. Er is ook geen onderzoek naar gedaan.‘
Hoe zit het met uw werkdruk?
‘Vaak ga ik tot ‘s avonds laat door en dan ben ik nog niet klaar. Dan ligt er nog een stapel papier om in te vullen: verwijsbriefjes, taxibriefjes, formulieren voor het RIO, verklaringen voor verzekeringen. Iedereen wil alles van mij weten. Hoorndol word ik ervan. Met medische patiëntenzorg heeft het niks te maken. Vanochtend ook weer. Ligt er een brief van Zorg en Zekerheid, waarin staat dat ze een alarminstallatie voor een reumapatiënt afwijzen. Dus moet ik weer schrijven dat die man toch echt een alarm nodig heeft. Maar moet ík dat doen? Ik kan hooguit tegen die man zeggen: ‘‘U doet er goed aan een alarm te nemen‘‘. Maar voor het regelen van zo‘n AWBZ-verstrekking krijg ik geen cent. Zo zijn er honderd dingen op een dag waar ik niks voor krijg.‘
Zoals bijvoorbeeld?
‘Het leuren met patiënten, het populaire gezelschapsspel tussen huisartsen en ziekenhuizen. Ik moet soms lang bellen om urgente patiënten bij een specialist te krijgen. Dat is geen medische zorg en ik krijg er niks voor. Bij een lange wachtlijst komt de patiënt wel steeds weer bij mij terug voor bijvoorbeeld pijnbestrijding. Maar ook nadat de patiënt in het ziekenhuis is geweest, komt hij bij mij terug voor nacontrole. Vroeger lag een patiënt voor een operatie weken in het ziekenhuis, nu is dat vaak maar een paar dagen. De nazorg is voor de huisarts, maar niemand heeft ons gevraagd of wij dat er eventjes bij wilden doen. En niemand die zich afvraagt of dat niet moet worden betaald. Verder is de werkdruk enorm toegenomen door de zorg voor bejaarden. Er komen er steeds meer, ze worden langer in leven gehouden en wonen langer zelfstandig. Dus word ik ‘s nachts uit bed gebeld omdat de thuiszorg niet genoeg mensen heeft. ‘‘Dokter, kunt u langskomen, ik ben uit bed gevallen‘‘. Dat is niet zo erg, maar ik krijg het steeds drukker met werk waarvoor ik niet word betaald. Ik krijg per jaar zo‘n 75 euro voor een ziekenfondspatiënt. Een schijntje, waarvoor ik en mijn collega‘s 24 uur per dag beschikbaar moeten zijn. Bij de berekening van het tarief is het College Tarieven Gezondheidszorg uitgegaan van een artsenbezoek van vier keer per jaar. Maar in het echt komt een patiënt bijna zeven keer langs.‘
FIASCO
Komt het allemaal niet vanzelf goed met de huisartsen als de overheid zich meer terugtrekt en de zorgverzekeraars meer de regie in de zorg in handen krijgen, zoals de bedoeling is?
‘Nee, dat wordt een fiasco. Kiezen voor de zorgverzekeraars is kiezen voor het marktdenken. En daar is de Club van 100 tegen. Zorg verlenen heeft niets te maken met marktprincipes.‘
Want waar leidt dat toe, mededinging in de zorg?
‘Moet ik dan als een bedrijf mijn verliesposten eruit gooien? Moet ik dan zeggen: ‘‘Bejaarden, allochtonen, chronisch zieken, gaat u maar, want u kost mij te veel‘‘. Daar ben ik toch geen huisarts voor geworden? Concurrentie in de zorg slaat nergens op.‘
Waarom willen politici en het ministerie dan toch zo graag meer concurrentie in de zorg?
‘Omdat ze er geen verstand van hebben. De politiek verkoopt toch geen waarheden? Die verkoopt praatjes. Het moet allemaal komen van de zorgverzekeraars? Maar die hebben echt niet zoveel op met zorg. Het gaat hen om het verkopen van producten. Als ik een zorgverzekeraar bel, word ik doorverbonden met de afdeling schade. Wat voor hen schade is, heet bij mij zorg. Effectieve zorg voor hen is goedkope zorg, voor mij is dat zorg waar de patiënt beter van wordt. Bovendien werken huisartsen al heel goedkoop. Wij lossen als poortwachter voor de zorg zelfstandig negentig procent van alle gezondheidsvragen en -klachten op voor maar drie procent van het hele zorgbudget in Nederland.‘
Jullie stonden te juichen toen het Paarse kabinet bij de verkiezingen werd weggestemd, maar kraakten de zorgnota van Borsts opvolger Bomhoff, een van de grootste criticasters van Paars. Is het dan nooit goed?
‘Wij hebben het Nederlandse volk gefeliciteerd met het wegstemmen van Paars. Onze leus was: ‘‘Stemmen op Paars kan uw gezondheid ernstig schaden‘‘. Maar wat Bomhoff wilde, was onvoldoende om de problemen aan te pakken.‘
Komen er nieuwe acties?
‘Veel huisartsen denken er sterk over om per 1 januari te stoppen met ‘s avonds, ‘s nachts en in het weekeinde te werken als er niet een goede vergoeding voor deze diensten komt.‘
Dus als er dan ‘s nachts een patiënt belt voor noodhulp zegt u: ‘Sorry, bel maar 112?‘
‘Hans en de rebellenclub’ schromen harde acties niet
door Roelf Reinders
Hans Nobel (53), huisarts in Alphen aan den Rijn, is één van de aanvoerders van de Club van 100. Een groep kritische huisartsen die op Internet discussiëren over de Nederlandse huisartsenzorg ‘die naar de sodemieter gaat.’ Precies een jaar geleden opgericht uit onvrede over de slappe houding van de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) en ‘leugenaar’ Els Borst. Hans en de rebellenclub.
Over de Landelijke Huisartsen Vereniging is Hans Nobel inmiddels veel milder gestemd dan toen de Club van 100 vorig jaar werd opgericht. Tot zijn vreugde zijn enkele collega’s die sympathiseerden met de Club van 100, tot het bestuur van de LHV toegetreden.
“Nu zit er een professioneel bestuur onder leiding van een ervaren topmanager uit het bedrijfsleven. En dat is hard nodig om de problemen in de huisartsenzorg aan te pakken.”
Wat is er mis met de huisartsenzorg?
“Wat is er mis als er nu al 500.000 Nederlanders zonder huisarts zitten? Binnen een paar jaar zijn dat er vier, vijf miljoen. Jonge artsen kunnen geen geld krijgen voor hun praktijkvestiging en ouderen haken af. Dan zijn het loze woorden als de opgestapte minister Bomhoff van Volksgezondheid zegt dat elke burger recht op zorg heeft. De artsen die er nog zijn, werken onder enorme druk. Die druk is zo groot dat acht procent van de dokters met een burn-out thuis zit. Veertig procent zit in de gevarenzone. Door de uitval zijn de arbeidsongeschiktheidspremies de laatste tijd tot vierhonderd procent gestegen. Ik betaal nu zo’n 10.000 euro per jaar, dat was 2300 euro. Op zich geen punt. Elke normale ondernemer berekent dat in de prijzen door, maar dat mogen wij niet. Wij moeten dat uit eigen zak betalen. Alsof je tegen Shell zegt: Je mag best benzine verkopen, maar je mag niet meer dan vijftig cent per liter vragen. “Bekijk het effe”, zegt Shell dan terecht".
Nog meer misstanden?
“Jazeker. We krijgen niet het honorarium waar we op papier recht op hebben en onze praktijkkosten worden niet voldoende vergoed. De huisartsen zitten in een Stalinistisch loonmodel waarbij het Polit-bureau bepaalt wat we verdienen. Verder zijn we boos over de vergoedingen voor de diensten die we na kantoortijd draaien. Voor ’s avonds, ’s nachts en in het weekend werken, kregen we jaren zes gulden [gezegd: 6 euro HN] per uur. Een vakkenvuller van Albert Heijn krijgt meer. En niemand die de verantwoordelijkheid neemt. De overheid zegt: “Haal je geld maar bij de zorgverzekeraars.” Maar die zeggen: “We mogen niets doen.” De huisarts wordt gewoon besodemieterd.”
Jullie hebben toch vorig jaar gestaakt?
“Ja, maar dat heeft vooral toezeggingen opgeleverd die Borst voor het merendeel weer heeft ingetrokken. Echt, er is geen minister geweest die zo onbetrouwbaar was als zij. De vergoeding voor werken na kantoortijd is inmiddels opgetrokken tot 45 euro per uur – als je in een huisartsenpost samenwerkt – en zou per 1 januari moeten stijgen naar 65 euro.* Tenminste, dat was de bedoeling. Of dat doorgaat, is nog maar de vraag.”
Heeft Borst niet beweerd dat jullie je om niks druk maken omdat de huisartsen er de afgelopen jaren genoeg geld bij hebben gekregen?
“Ik was erbij toen ze in de Tweede Kamer zei dat we niet moesten zeuren omdat we er de laatste drie jaar 60.000 euro bij hadden gekregen. Pure leugens en demagogie. Er is zo’n 70 miljoen euro voor de huisartsenposten gekomen, maar daar krijg ik geen cent van. Er is geld gekomen voor uitbreiding van het aantal opleidingsplaatsen, maar daar koop ik geen brood van. Borst heeft ons afgeschilderd als een stelletje geldwolven.”
Wat verdient u eigenlijk?
“Ik heb geen financiële problemen. Dat komt omdat mijn vrouw ook huisarts is en wij meer uren maken dan een gemiddelde praktijk. Maar ik hoor verhalen over huisartsen die nog geen 20.000 euro per jaar overhouden. Harde getallen over de inkomens van artsen zijn er niet. Niemand loopt snel met z’n geldproblemen te koop.”
Hoe zit het met uw werkdruk?
“Vaak ga ik tot ’s avonds laat door en dan ben ik nog niet klaar. Dan ligt er nog een stapel papier om in te vullen: verwijsbriefjes, taxibriefjes, verklaringen voor verzekeringen. Iedereen wil alles van mij weten. Horendol word ik ervan. Met medische patiëntenzorg heeft het niks te maken. Vanochtend ook weer. Ligt er een brief van Zorg en Zekerheid waarin staat dat ze een alarminstallatie voor een reumapatiënt afwijzen. Dus moet ik weer schrijven dat die man toch echt een alarm nodig heeft". Maar moet ìk dat doen? Ik kan hooguit tegen die man zeggen: “U doet er goed aan een alarm te nemen” Maar voor het regelen van zo’n AWBZ-verstrekking krijg ik geen cent. Zo zijn er honderd dingen op een dag waar ik niks voor krijg.”
Zoals bijvoorbeeld?
“Het leuren met patiënten, het populaire gezelschapsspel tussen huisartsen en ziekenhuizen. Ik moet soms lang bellen om urgente patiënten bij een specialist te krijgen. Dat is geen medische zorg en ik krijg er niks voor. En als er een lange wachtlijst is, komt de patiënt steeds weer bij mij terug voor bijvoorbeeld pijnbestijding. Maar ook nadat de patiënt in het ziekenhuis is geweest komt hij bij mij terug voor nacontrole. Vroeger lag een patiënt voor een operatie weken in het ziekenhuis, nu is dat vaak maar een paar dagen. De nazorg is voor de huisarts, maar niemand heeft ons gevraagd of wij dat er eventjes bij wilden doen.En niemand die zich afvraagt of dat niet moet worden betaald.
Verder is de werkdruk enorm toegenomen door de zorg voor bejaarden. Er komen er steeds meer, ze worden langer in leven gehouden en wonen langer zelfstandig. Dus word ik ’s nachts uit bed gebeld omdat de thuiszorg niet genoeg mensen heeft. “Dokter, kunt u langskomen, ik ben uit bed gevallen.” Dat is niet zo erg, maar ik krijg het steeds drukker met werk waarvoor ik niet word betaald. Ik krijg per jaar zo’n 75 euro voor een ziekenfondspatiënt. Een schijntje, waarvoor mijn collega’s en ik 24 uur per dag beschikbaar moeten zijn. Bij de berekening van het tarief is het College Tarieven Gezondheids-zorg uitgegaan van een artsenbezoek van vier keer per jaar. Maar in het echt komt een patiëntbijna zeven** keer langs.
Komt het allemaal niet vanzelf goed met de huisartsen als de overheid zich meer terugtrekt en de zorgverzekeraars meer de regie in de zorg in handen krijgen, zoals de bedoeling is?
“Nee, dat wordt een fiasco. Kiezen voor de zorgverzekeraars is kiezen voor het marktdenken. En daar is de Club van 100 tegen. Zorgverlenen heeft niets te maken met marktprincipes”
Want waar leidt dat toe, mededinging in de zorg?
“Moet ik dan als een bedrijf mijn verliesposten eruit gooien? Moet ik dan zeggen: “Bejaarden, allochtonen, chronisch zieken, gaat u maar, want u kost mij teveel?” Daar ben ik toch geen huisarts voor geworden? Concurrentie in de zorg slaat nergens op.”
Waarom willen politici en het ministerie dan toch zo graag meer concurrentie in de zorg?
“Omdat ze er geen verstand van hebben. De politiek verkoopt toch geen waarheden? Die verkoopt praatjes. Het moet allemaal komen van de zorgverzekeraars? Maar die hebben echt niet veel op met de zorg. Het gaat hen om het verkopen van producten. Als ik een zorgverzekeraar bel, word ik doorverbonden met de Afdeling Schade. Wat voor hen schade is, heet bij mij zorg. Effectieve zorg voor hen is goedkope zorg, voor mij is dat zorg waar de patiënt beter van wordt. Bovendien werken huisartsen al heel goedkoop.Wij lossen als poortwachter voor de zorg zelfstandig negentig procent van alle gezondheidsvragen en – klachten op voor maar drie procent van het hele zorgbudget in Nederland.”
Jullie stonden te juichen toen het paarse kabinet werd weggestemd, maar kraakten de Zorgnota van Borst’s opvolger Bomhoff, één van de grootste criticasters van Paars. Is het dan nooit goed?
“Wij hebben het Nederlandse volk gefeliciteerd met het wegstemmen van Paars. Onze leus was: “Stemmen op Paars kan uw gezondheid ernstig schaden.” Maar wat Bomhoff wilde, was onvoldoende om de problemen aan te pakken. Het recht op zorg, waar hij zijn mond vol van had, was niet meer dan een luchtballon".
Wie moet de nieuwe minister van Volksgezondheid worden?
“Misschien wel de CDA’er Siem Buys, een oud-huisarts. Hij begrijpt meer dan wie ook het belang van de huisarts voor de Nederlandse gezondheidszorg. Maar eigenlijk heeft het niet zoveel zin om namen te noemen.Toen Borst kwam zeiden we: Fantastisch, iemand uit de zorg.” Toen Bomhoff kwam, zeiden we: ”Fantastisch een econoom.” Als Buys komt, zeggen we: “Hoera, een huisarts.” Maar uiteindelijk is politiek altijd een vrij ondoorzichtig spel waarin een inhoudelijk debat vaak ontbreekt. Ook tegen minister Buys gaan we zeggen dat de gezondheidszorg instort als de huisarts niet normaal wordt betaald".
Komen er nieuwe acties?
“Veel huisartsen denken er sterk over om per 1 januari te stoppen met ’s avonds, ’s nachts en in het weekende werken als er niet een goede vergoeding voor deze diensten komt.”
Dus als er dan ‘s nachts een patiënt belt voor noodhulp zegt u: “Sorry, bel 112 maar?”
“Zou kunnen, ja.”
Het is toch moeilijk voor te stellen dat een dokter een patiënt in nood niet meer wil helpen?
“Maar die houding van óoh-dat-doen-ze-toch-niet’ is het prostitueren van onze professionele ethiek. Deze vorm van uitbuiting is al zo lang gaande. Dat moet ophouden. Er is geen ander beroep te vinden waarbij iedereen ervan uitgaat dat je er altijd bent. De Arbeidstijdenwet is voor huisartsen buiten werking gesteld. Als de commerciële jongens van de zorgverzekeraars en de gladde politici misbruik blijven maken van onze beroepsopvatting en niks doen, stoppen we er straks om vijf uur mee. Ze kunnen de boom in met de 24-uurs zorgverplichting voor huisartsen als daar geen vergoeding voor een gezonde praktijkvoering tegenover staat.”
Interview dat de afgelopen 2week verschenen is in het Leids Dagblad, Haarlems Dagblad, de Gelderlander en de Gooi en Eemlander.
Opmerkingen Hans Nobel: *gezegd: ruim 60 euro **gemiddeld
Huisartsen stellen individuele 24-uurs zorgplicht ter discussie
vrijdag 06 december 2002
Een groeiend aantal huisartsen in Nederland zet vraagtekens bij de individuele verantwoordelijkheid van huisartsen, voor het leveren van huisartsenzorg gedurende 24 uur per dag en 7 dagen per week. Onder leiding van de Club van 100, een groep verontruste huisartsen, is het bestuur van de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) verzocht, op korte termijn een brede discussie te organiseren en aansluitend daaraan te komen tot besluitvorming over beëindiging van de individuele 24-uurs zorgplicht.
Deze discussie kan er toe leiden dat de verantwoordelijkheid voor 24-uurs zorgaanbod, ook door de beroepsvereniging, niet langer uit gewoonte bij de individuele huisarts wordt gelegd.
Honderden huisartsen, verspreid over het land, ondersteunen inmiddels dit initiatief van de Club van 100.
De huisartsen vinden het niet meer van deze tijd dat zij, naast hun zware dagaak van gemiddeld 60 uur per week, verplicht worden ook nog regelmatig in avond, nacht en weekend arbeidsintensieve diensten te verrichten.
Met name oudere huisartsen en gedeeltelijk arbeidsongeschikte collega’s komen hierdoor in de knel, maar ook de kwaliteit van de gewone dagzorg die op zo’n dienst volgt lijdt er onder.
De onvrede neemt toe, mede vanwege de slechte betaling voor deze diensten. Dit ondanks het advies van de Commissie Hay, die 2 jaar geleden de minister van VWS adviseerde het honorarium voor de diensten fors te verhogen vanwege jarenlange onderbetaling van het werk van de huisartsen.
Daar ook andere toezeggingen, over aanpassing van het honorarium en compensatie van de praktijkkosten, door de overheid niet zijn nagekomen, stelt de Club van 100 vast dat het voortbestaan van de huisartsenzorg steeds ernstiger onder druk komt te staan.
Een krachtig herstelbeleid is daarentegen nodig om de desastreuze gevolgen van het verdergaande huisartsentekort de komende jaren enigszins op te kunnen vangen, zo menen de honderdan huisartsen die zich tot hun beroepsvereniging hebben gewend om duidelijker stelling te nemen tegen de apathie en onverschilligheid van overheid en zorgverzekeraars.
Op verschillende plaatsen in het land hebben huisartsen inmiddels besloten niet verder af te wachten. Per 01.01.03 schorten zij hun dienstverlening aan de huisartsenposten op en zullen zij ’s avonds, ’s nachts en in de weekenden geen dienst meer doen.
Club van 100
Jur Kingma, huisarts te Uden;
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
Hans Nobel, huisarts te Alphen a/d Rijn
Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken
Bent U voor het behoud van de huisartsenzorg in Nederland?
Dr. Blog, weblog